Równomierny natrysk na dużych i trudnych powierzchniach – pistolety pneumatyczne tradycyjne i HVLP w ofercie RESIN

Malowanie dużej płaszczyzny, krawędzi, elementu kształtowego albo drobnego detalu wymaga narzędzia, które poda materiał równo i da się nastawić tak samo przy kolejnym przedmiocie. Do takich zadań służą pistolety do natrysku pneumatycznego powietrznego, w wersji tradycyjnej oraz w technologii HVLP. Przemysłowe Techniki Lakiernicze RESIN z Jurczyc koło Krakowa dobierają ten sprzęt do realnej pracy w budownictwie, przemyśle stalowym, stoczniach, drogownictwie i warsztatach lakierniczych. Firma jest dystrybutorem urządzeń marek takich jak Wiwa, Graco i IBK, a w ofercie pistoletów powietrznych ma także konstrukcje IWATA. Sprzedaż łączy z doborem dyszy i głowicy, z serwisem oraz z możliwością wypożyczenia agregatu, gdy zlecenie jest krótkie albo własna pompa stoi.

Natrysk powietrzny tradycyjny i HVLP – na czym polega różnica

Natrysk pneumatyczny powietrzny rozpyla farbę, lakier albo inne medium sprężonym powietrzem. Materiał wychodzi z dyszy, a powietrze opływające wylot rozbija go na krople i układa w strumień. Tę czynność nazywa się atomizacją, czyli rozpyleniem. Im równiejsze krople i im spokojniejszy lot w stronę detalu, tym gładsza i bardziej powtarzalna powłoka.

W metodzie tradycyjnej, określanej też jako conventional air spray, powietrze przy głowicy ma zwykle wyższe ciśnienie. Rozpylenie jest bardzo drobne, a powłoka potrafi być wyjątkowo gładka. Ceną jest mocniejsze odbicie mgły od powierzchni. Część farby nie zostaje na detalu, tylko osiada obok. To zjawisko nazywa się overspray. Przy nim rośnie zużycie materiału, rozpuszczalnika i czas sprzątania stanowiska.

Technologia HVLP bierze nazwę od angielskiego High Volume Low Pressure, czyli duża objętość powietrza przy niskim ciśnieniu. Do pistoletu trafia sporo powietrza, ale przy głowicy powietrznej, zwanej też air cap, ciśnienie pozostaje niskie. Krople są nadal wystarczająco rozdrobnione, lecz mniej odbijają się od malowanej powierzchni. Większa część medium zostaje tam, gdzie ma zostać. Miarą tego efektu jest wydajność przenoszenia, po angielsku transfer efficiency. Im jest wyższa, tym mniej farby ucieka w mgłę.

Warto od razu sprostować częste nieporozumienie. HVLP nie oszczędza przez „minimalne” zużycie powietrza. Przeciwnie, potrzebuje dużej ilości powietrza, tylko pod niskim ciśnieniem przy głowicy. Oszczędność bierze się głównie z lepszego osadzenia materiału, mniejszej liczby poprawek i mniejszego zużycia rozpuszczalników. Sprężarka musi mieć zapas wydajności, inaczej ciśnienie spada w trakcie prowadzenia pistoletu i strumień robi się nierówny. W pistoletach z oferty RESIN poprawiono atomizację przy niskim ciśnieniu i wzmocniono osłonę powietrza, dzięki czemu rozpylenie pozostaje stabilne, a praca jest oszczędniejsza materiałowo. W niektórych przypadkach szerokość strumienia sięga nawet 300 mm, co skraca czas pokrywania dużych płaszczyzn.

Obie metody mają swoje miejsce. Natrysk tradycyjny wybiera się tam, gdzie liczy się bardzo drobne rozpylenie i klasyczny wygląd powłoki, a stanowisko dobrze radzi sobie z mgłą. HVLP wygrywa, gdy ważna jest oszczędność farby, czystsza kabina i mniejsze zapylenie. Dobór nie polega na tym, która nazwa brzmi nowocześniej. Decyduje lepkość, wymagana grubość, kształt detalu i realna wydajność sprężarki.

Pistolety z oferty RESIN – IWATA AZ3, Hopper Gun, AirPro i FINEX

W zasobach RESIN znajdują się między innymi pistolety do natrysku pneumatycznego IWATA AZ3, Hopper Gun, pistolet AirPro oraz pistolety powietrzne FINEX. Zestaw nie jest przypadkowy. Każda konstrukcja odpowiada innemu rytmowi pracy, a dokładność tych narzędzi pozwala nanosić materiał równomiernie i powtarzalnie. Obok wymienionych modeli firma oferuje także wiele innych pistoletów powietrznych, dobieranych do dyszy, głowicy i rodzaju farby.

IWATA AZ3 jest pistoletem znanym ze stabilnego prowadzenia strumienia. Sprawdza się na większych powierzchniach i przy elementach o złożonym kształcie. Dobrze leży w dłoni przy dłuższym malowaniu, a regulacje pozwalają przejść od szerokiego pasa do węższego śladu przy krawędzi. Dla operatora ważne jest to, że wzór rozpylania pozostaje zamknięty. Nie trzeba co chwilę zmieniać sposobu trzymania pistoletu, żeby uniknąć suchego brzegu albo zalanej środkowej części śladu.

Hopper Gun, czyli pistolet ze zbiornikiem lejowym, wybiera się tam, gdzie medium jest gęste, ciężkie albo ma wyraźną strukturę. Pojemnik umieszczony nad korpusem podaje materiał prosto, bez długiego układu ssącego. Taka budowa pomaga przy uszczelniaczach, masach i innych produktach, które w zwykłym kubku dolnym sprawiałyby kłopot. Kompaktowa i wytrzymała konstrukcja ułatwia pracę na rusztowaniu, przy słupach i w miejscach, do których trudno podejść z dużym agregatem. To właśnie ten typ pistoletu najczęściej bierze na siebie bardzo lepkie materiały, których nie poda się dyszą do cienkiego lakieru.

Pistolet AirPro marki Graco jest narzędziem do codziennego powlekania przemysłowego. Daje równy strumień i pewne otwarcie zaworu powietrza przy lakierach, bejcach oraz materiałach rozpuszczalnikowych i wodnych. Linia FINEX bywa dobrym wyborem wtedy, gdy liczy się lżejszy pistolet, precyzja i praca na mniejszych oraz średnich elementach, bez rezygnacji z jakości atomizacji. Lżejsze narzędzie mniej męczy nadgarstek przy poprawkach, obróbce detali i malowaniu serii krótkich elementów.

Sposób zasilania też ma znaczenie i nie jest taki sam w każdym modelu. Kubek górny pracuje grawitacyjnie i wystarcza do wielu lakierów oraz bejc. Układ ssący pobiera materiał z kubka dolnego i bywa wygodny przy częstej zmianie koloru. Zasilanie ciśnieniowe, ze zbiornika albo z pompy, utrzymuje stały wydatek przy dłuższej pracy i przy gęstszych produktach. RESIN dobiera nie sam korpus pistoletu, lecz cały zestaw – dyszę, iglicę, głowicę i sposób podawania – do lepkości oraz do tempa zlecenia.

Jak pistolet rozpyla materiał i co daje regulacja trzech parametrów

Zasada pracy pistoletu niskociśnieniowego jest czytelna, choć wymaga starannego ustawienia. Sprężone powietrze pochodzi z sieci zakładowej albo ze sprężarki. Naciśnięcie spustu najpierw otwiera zawór powietrza. Dalszy ruch spustu powoduje regulowany skok iglicy w dyszy. Im dalej iglica się cofa, tym więcej materiału wypływa z otworu. Powietrze przedostające się wokół wylotu rozbija strumień i nadaje mu kształt. Powłoka nie powstaje przez lanie farby, tylko przez kontrolowane krople, które łączą się już na powierzchni.

W pistoletach natryskowych RESIN reguluje się trzy rzeczy. Pierwszą jest dokładność natryskiwania, rozumiana jako jakość atomizacji. Zbyt mało powietrza daje grubą, nierówną fakturę i ryzyko zacieków. Zbyt dużo zwiększa mgłę i może podsuszać krople jeszcze w locie, co pogarsza rozlewność i zostawia suchy, szorstki nalot. Drugą jest szerokość strumienia. Na dużej blasze szeroki ślad skraca liczbę przejść. Przy profilu, narożniku albo małym przedmiocie węższy strumień ogranicza straty na boki. Trzecią jest wydatek produktu, czyli ilość medium przy danym skoku iglicy. Od niego zależy grubość mokrej warstwy w jednym przebiegu.

Te trzy nastawy działają razem. Samo poszerzenie strumienia bez zwiększenia wydatku rozrzedza warstwę. Samo zwiększenie wydatku przy wąskiej atomizacji łatwo kończy się zaciekami. Dlatego ustawienie zaczyna się od lepkości zgodnej z kartą farby, potem dobiera się powietrze do pełnego rozpylenia, a na końcu szerokość i wydatek do detalu. Próbę warto zrobić na kartonie albo na odcinku odpadu, zanim pistolet wejdzie na właściwy element.

Części mające kontakt z farbą w większości przypadków wykonano ze stali nierdzewnej. To parametr użytkowy, nie ozdoba. Farby wodne i wiele nowoczesnych spoiw przyspieszają korozję zwykłej stali. Nierdzewne kanały, iglica i dysza dłużej trzymają wymiar otworu, a więc dłużej utrzymują ten sam wydatek. Przy materiałach ceramicznych, szybkoschnących i gęstych poliuretanach łatwiej też utrzymać czystość, o ile operator nie dopuści do zaschnięcia produktu wewnątrz. Zaschnięta iglica rysuje gniazdo, a wtedy pistolet zaczyna pluć i tracić szczelność nawet po wymianie farby.

Równe podawanie ma jeszcze jeden skutek. Strumień jest jednolity na całej szerokości, a nie jaśniejszy na brzegach i ciemniejszy pośrodku. Operator może trzymać stałą odległość, zwykle rzędu kilkunastu do dwudziestu kilku centymetrów, oraz stałą prędkość prowadzenia. Kolejne pasy zakłada się mniej więcej do połowy poprzedniego śladu. Wtedy powłoka wychodzi podobnie na początku i na końcu elementu, bez pasów i bez miejsc niedomalowanych. Ta powtarzalność skraca poprawki i zmniejsza liczbę warstw kładzionych „na zapas”.

Jakie materiały można nanosić i gdzie widać oszczędność

Pistolety z oferty RESIN pracują z szeroką grupą produktów. Można nimi nanosić uszczelniacze, kleje i materiały na bazie wody, wyroby jednoskładnikowe, bejce, lakiery oraz materiały rozpuszczalnikowe. W zakres wchodzą także materiały ceramiczne, produkty szybkowiążące i poliuretany z wysoką zawartością cząstek stałych. Nie każdy pistolet i nie każda dysza nadaje się do każdego z tych mediów. Gęsty uszczelniacz wymaga większego otworu i często innego zasilania niż rzadka bejca. Produkt szybkowiążący nie może stać w ciepłym kanale pistoletu, bo zastyga w dyszy. Dlatego dobór zaczyna się od karty technicznej materiału, a nie od samego wyglądu pistoletu.

Na stanowisku widać kilka praktycznych cech. Urządzenia pozwalają efektywnie malować duże powierzchnie. Przy dobrze dobranej dyszy i materiale da się też uzyskać wyższą grubość powłoki w jednym przebiegu, zwłaszcza przy gęstszych wyrobach i przy pistolecie lejowym. Zamknięty, jednolity wzór rozpylania ogranicza chmurę poza detalem. Mniej farby ląduje na posadzce, na osłonach i w filtrach kabiny. Oszczędność dotyczy więc nie tylko samego wiadra z lakierem, ale też rozpuszczalników do poprawek i do zmywania mgły, która osiadła tam, gdzie nie powinna.

Jest jeszcze efekt po stronie pompy. Natrysk powietrzny pracuje przy niskim ciśnieniu medium, zupełnie innym niż natrysk hydrodynamiczny, w którym farba jest tłoczona pod bardzo wysokim ciśnieniem. Mniejsze obciążenie oznacza wolniejsze zużywanie uszczelnień i spokojniejsze podawanie w ciągu zmiany. Przy niskim ciśnieniu cieczy maleje wyczerpanie eksploatacyjne pompy, o ile cały układ jest dobrany do wydatku pistoletu i nie pracuje na sucho. Niższe zapotrzebowanie na materiał oraz mniej poprawek obniżają koszty własne. Mniejsze straty to także lepszy stan otoczenia – mniej odpadu lakierniczego i czystsze powietrze w strefie pracy. Przy prawidłowej konfiguracji metoda jest przyjazna dla środowiska właśnie przez ograniczenie strat, a nie przez samą nazwę technologii.

Ten sam pistolet, inaczej ustawiony, obsłuży wielką płaszczyznę i trudny detal. Na ścianie stalowej szeroki strumień buduje równą warstwę bez pasów. Przy ceowniku, ramie albo odlewie operator zwęża ślad i zmniejsza wydatek, żeby nie zalać krawędzi. Przy małym przedmiocie krótki, kontrolowany skok iglicy i węższy wzór pozwalają pokryć powierzchnię bez oblewania sąsiednich elementów. Kątowe i kształtowe formy wymagają tylko zmiany odległości oraz prowadzenia pistoletu prostopadle do chwilowej płaszczyzny, a nie zmiany całej metody.

Dobór, gotowość do pracy, serwis i wypożyczenie w RESIN

Oferowane pistolety do natrysku pneumatycznego są gotowe do pracy natychmiast po zakupie. To skraca start, ale nie zastępuje ustawienia. Przed pierwszym użyciem sprawdza się czystość dyszy, stan iglicy, szczelność przyłącza powietrza i zgodność kubka albo zasilania z materiałem. Lepkość doprowadza się do wartości z karty farby. Ciśnienie powietrza ustawia się tak, by atomizacja była pełna, lecz bez nadmiernej mgły. Zbyt wysokie ciśnienie nie poprawia HVLP. Ono tę metodę psuje, bo zwiększa odbicie i zużycie, a przy okazji obciąża sprężarkę.

RESIN nie kończy roli na wydaniu kartonu. Firma jest autoryzowanym serwisem agregatów malarskich i prowadzi naprawy oraz przeglądy. Pistolet, który traci szczelność na iglicy, ma zużytą dyszę albo nierówny wzór, szybko zjada więcej farby, niż kosztuje kontrola. Regularne czyszczenie kanałów, wymiana zużytych uszczelnień i sprawdzenie głowicy przywracają fabryczny sposób rozpylania. Do tego dochodzi wypożyczalnia przemysłowych agregatów malarskich. Przydaje się przy zleceniu sezonowym, przy awarii własnej pompy i wtedy, gdy zakład chce sprawdzić technologię przed zakupem.

Doświadczenie RESIN służy temu, by urządzenie pracowało niezawodnie i ciągle, a nie tylko dobrze wyglądało w katalogu. Dotyczy to prostych aplikacji w budownictwie, linii w przemyśle stalowym, stoczniowym i drogownictwie, maszyn do pian i powłok oraz urządzeń dwukomponentowych i wielokomponentowych do materiałów szybkowiążących i pęczniejących. Pistolet pneumatyczny jest często ostatnim elementem takiego układu. Jeśli dysza, głowica i sposób zasilania nie pasują do pompy, nawet sprawny agregat nie da równej powłoki. Dlatego rozmowa o sprzęcie powinna zacząć się od detalu, lepkości i oczekiwanej grubości. Szerokość strumienia, wydatek i ciśnienie powietrza wynikają już z tych trzech danych.

Siedziba firmy mieści się przy ul. gen. Józefa Hallera 1, 32-052 Jurczyce koło Krakowa, w województwie małopolskim. Stąd RESIN obsługuje zakłady, które potrzebują sprzętu do aplikacji, części, naprawy i konkretnej porady. Dobrze ustawiony natrysk tradycyjny albo HVLP skraca czas zlecenia, ogranicza zużycie materiałów i zostawia powłokę, którą da się powtórzyć na następnym elemencie.

Tagi: pistolety natryskowe, natrysk pneumatyczny, HVLP, IWATA AZ3, AirPro, FINEX, Hopper Gun, malowanie przemysłowe, stal nierdzewna, RESIN, Jurczyce, oszczędność farby,

Koniec.

Treści i/lub ich fragmenty stworzono przy wykorzystaniu i/lub pomocy AI – sztucznej inteligencji. Niektóre informacje mogą być niepełne lub nieścisłe oraz zawierać błędy i/lub przekłamania.

---

Materia: Agregaty Malarskie – Przemysłowe Techniki Lakiernicze

---